Feeds:
Berichten
Reacties

Posts Tagged ‘klimaatverandering’

Hoogeveen, 24 november 2019
Nog even en dan begint het derde decennium van de 21e eeuw. Ik moet plots denken aan het 1999, het laatste jaar van de 20e eeuw. De jaarwisseling was toen extreem spannend. Weet u het nog? Millenniumbug?


De millennials zullen vermoedelijk onwetend en niet begrijpend hun schouders ophalen. Sowieso is geschiedenis niet echt populair meer, dat is jammer, maar er is zoveel jammer en ach, het zal uiteindelijk mijn tijd wel duren. Maar toch wil ik het er even met u over hebben, want stel je nou eens voor dat de overheid net zo op de klimaatverandering reageert als op de dreigende millenniumbug.

Korte geschiedenisles
Wikipedia vertelt ons: De millenniumbug was een probleem dat in computersystemen zou kunnen ontstaan doordat bij het opslaan van de datum alleen de laatste twee cijfers van het jaar werden gebruikt. Zo werd 29 december 1977 bijvoorbeeld opgeslagen als 29-12-77. In de beginperiode van de computer werd dat gedaan om te besparen op de toen erg dure geheugenruimte. Eind jaren negentig ontstond er onder ICT-experts grote onrust over dit probleem.

Op 1 januari 2000 zou de datum verspringen naar 01-01-00. Het jaar nul (of de meeste nabije mogelijkheid 1900) kende geen computersystemen, dus vreesde men dat de systemen zouden crashen. Vliegtuigen zouden uit de lucht kunnen vallen, energiecentrales zouden plotseling uit kunnen vallen en wat al niet meer aan storingen in computergestuurde processen. Er was een millenniumplatform dat als een soort crisisteam ons land millenniumproof moest maken.

Mijn zwager, techneut in het museum in Gouda, moest die jaarwisseling paraat zijn om acuut in te kunnen grijpen als de klimaatbeheersing uit zou vallen. Kortom het land was in opperste staat van digitale paraatheid. Heeft vele miljoenen gekost. En uiteindelijk is vrijwel nergens ter wereld een systeem gecrasht. Of het paniek om niks is geweest, of dat juist het adequate optreden vruchten afwierp (en zijn geld dus waard was) is nooit duidelijk geworden.

Daar moet ik vaak aan denken als ik in het populistisch rechtse riool op sociale media de veelal verhitte discussies over klimaatverandering volg. Stel je nou eens voor dat al die paniek over het klimaat een nieuwe millenniumbug is. Ook toen snapte onze overheid er al niets van en geloofde de dames en heren deskundigen op hun woord. Misschien is dat dom geweest, misschien ook niet. Feitelijk staan we nu voor diezelfde vraag. Met één groot verschil: durven wij het risico aan te gaan? Willen wij zeker weten dat ook onze (achter)kleinkinderen een leefbare wereld van ons en onze kinderen zullen erven? Of nemen we het risico dat ze een vrijwel onleefbare wereld zullen aantreffen?

Ik word geregeld heen en weer geslingerd tussen scepsis en serieuze vrees. Ik hoef maar naar het zwerfvuil te kijken dan ben ik me meteen bewust van de onverschilligheid die als een kankergezwel onze samenleving overwoekert. Onverschilligheid over vluchtelingen, racisme, solidariteit en zo kan ongedaan gemaakt worden. En de schade die daardoor is ontstaan kan (voor een groot deel) hersteld worden, ook al zijn daar soms vele jaren en diverse generatiewisselingen voor nodig.

Maar geldt dat ook voor een leefbaar klimaat op aarde? Wat als we daar een kantelpunt passeren en er geen weg terug meer mogelijk is? Wat als de mensheid naar bases op de Maan of op Mars moet emigreren. Wat als onze achterkleinkinderen in een wereld worden geboren die lijkt op de wereld in de film Interstellar uit 2014. Durft U dat risico te nemen?

.


 

Read Full Post »

Peter Cruijff, klimaatonderzoeker, deed 50 jaar onderzoek naar verschuiving van de zonsopkomsten. Hij bracht voor het eerst de schommeling van de aardas visueel in beeld met dit onderzoek. Ook kwam hij met een alternatieve stormvoorspellingsmethode en heeft hij een afwijkende, maar niet minder verontrustende, kijk op klimaatverandering.


Net als bij Tjerk Vermaning destijds dient zich ook bij Cruijff een dillemma aan: Is hij een ziener die we serieus moeten nemen? Eerlijk gezegd neigde ik er naar die vraag met nee te beantwoorden, maar na het zien van onderstaande video bekroop mij het “Wat als?-gevoel”. Wat als hij gelijk heeft? We worden reusachtig op kosten gejaagd met het klimaatakkoord van Parijs en dat gebeurt door dezelfde overheid die de boeren in het nauw drijft, het onderwijs vernielde, de zorg afbreekt, niet voldoende oog heeft voor sociale woningbouw en steeds meer ziekenhuizen laat verdwijnen.

Waarom zou ik die overheid niet aan dezelfde vraag onderwerpen als waar ik Peter Cruijff aan onderwerp. Zijn kijk op klimaatverandering is geen totale onzin, net zo min als de invloed van de mens vanaf de industriële revolutie onzin is. Wij maken ons milieu steeds onleefbaarder, maar zijn wij in staat om de klimaatverandering af te wenden? Zijn de broeikasgassen wel de belangrijkste oorzaak van de klimaatverandering? Kunnen wij het ons permitteren niet naar een afwijkend onderzoeksgebied te luisteren? Galileï kon er over meepraten had hij nog geleefd.

Bekijk de video en oordeel zelf. Ik stel het op prijs als u na afloop uw reactie onder deze Kantlijn met mij wilt delen.


.


Read Full Post »

Er is geen twijfel over: het wordt warmer en warmer. Wat Donald en Thierry ook beweren. En CO2 is daar een belangrijke factor in, maar niet de enige. Al zolang als de aarde bestaat wisselen warme en koude perioden elkaar af. Sterven diersoorten uit. Zelfs de grootste die ooit hebben bestonden hebben het niet volgehouden. Al is daar vermoedelijk een enorme botsing met een rondracende ruimterots voor nodig geweest.


De industriële revolutie was minstens net zo’n enorme stap voorwaarts voor de mensheid als de eerste stap van Neil Armstrong op de maan. Maar ook het begin van de klimaatruzies die momenteel worden uitgevochten. De revolutie is geheel gebouwd op het fundament van de fossiele brandstoffen. Verbranding daarvan levert water en koolstofdioxide, beter bekend als CO2, op. Vanaf deze revolutie stijgt het CO2 gehalte van onze atmosfeer spectaculair.

CO2 is als een ultra-slim dekbed. Het laat de zonnewarmte van buiten naar binnen door, maar niet omgekeerd. Een groot deel van de warmtestraling van de opgewarmde aarde wordt door de CO2 in de lucht tegengehouden. Daardoor schommelen de temperaturen op aarde veel minder dan op bijvoorbeeld de maan, waar het verschil tussen de maandag en de maannacht bijna 300 graden Celsius is. Dat noemen we het broeikaseffect: de warmte komt makkelijk binnen en gaat er moeilijk weer uit. Daardoor is het leven op aarde mogelijk.

Zonder broeikaseffect geen leven op aarde dus, MAAR (en nu komt het) vanaf de industriële revolutie is het evenwicht tussen CO2 productie en CO2 opname (door groene planten) verstoord. Er komt meer CO2 vrij dan de groene planten bij de fotosynthese kunnen verwerken. En daardoor wordt het dekbed dat om de aarde zit dikker en neemt de gemiddelde temperatuur langzaam toe. Dit heet het versterkte broeikaseffect. De gigantische ontbossing in de regenwouden op aarde verlaagt de CO2 opname enorm en versterkt het broeikaseffect extra.

Klimaatdrammers wijzen steeds op dit versterkte broeikaseffect. Klimaatsceptici pareren dat met een verwijzing naar het gewone broeikaseffect wat voor het leven op aarde een absolute voorwaarde is. In de discussies hierover gedragen beide groepen zich regelmatig echter als klimaatklunzen.

In de miljoenen jaren oude bestaansgeschiedenis van de aarde hebben ijstijden en hete perioden elkaar afgewisseld. Onlangs is ontdekt dat de botsende aardschollen, waardoor de Himalaya en de Karakorum zijn ontstaan, ook opwarming teweeg brengen en mogelijk het einde van de laatste ijstijd hebben ingeleid. Koren op de molen van de klimaatsceptici, die maar wat graag de ogen sluiten voor de rol van de CO2, waar de klimaatdrammers vooral bevreesd voor zijn.

Toch zijn beide groepen klimaatklunzen. Ieder om andere redenen. De drammers hebben veel te weinig oog voor de kosten/baten verhouding van rigoureuze klimaatambities in een speldenknop als Nederland en de klimaatsceptici beseffen niet dat de mensheid bij voortgaande opwarming van de aarde gedecimeerd zal worden, als ze al niet helemaal uit zal sterven (wat voor het leven op aarde als geheel een zegen zou zijn, maar dit terzijde).

Alleen wereldwijde consensus biedt soelaas. En die is er niet en zal op korte termijn ook niet bereikt worden. En dan is alles wat wij in ons kleine volgepakte landje doen weggegooid geld. Het is vervelend, maar het is niet anders. Of we moeten het dat geld waard vinden om voorop te gaan lopen (wat we momenteel absoluut niet doen, China doet meer dan wij!) Een referendum over het klimaatakkoord zal er niet komen, al was het alleen maar omdat het klimaatakkoord er dan niet zal komen.

Samengevat: we gaan zonder drastische mondiale klimaatmaatregelen met zijn allen naar de kloten, maar we moeten ook realistisch zijn in wat wij daadwerkelijk kunnen bereiken en ik heb eerlijk gezegd niet het gevoel dat realiteitszin in ons landsbestuur dik gezaaid is. Niet bij de sceptici en niet bij de drammers.

.


 

Read Full Post »

Soms loop je maanden, misschien wel jarenlang te broeden op iets. Je wilt je partner de bons geven, maar hoe pak je dat aan? Lang geleden heb ik daar twee en een half jaar over gedaan, voor ik de knoop door had gehakt. Ik heb in die tijd wel eens gedacht dat ik veel meer en beter had nagedacht over de scheiding dan over het aangaan van dat huwelijk. Eenzelfde proces heb ik deze week afgesloten met de beslissing om deeltijdvegetariër te worden.

Deeltijd? Ja, deeltijd. Op maandag tot en met donderdag eet ik geen vlees, vleeswaren of vis meer. De Partij voor de Dieren heeft mij het laatste zetje gegeven. De vleestaks, waar ik absoluut voor ben, heeft me geholpen de knop definitief om te zetten. Niet omdat ik vlees te duur vind worden. Ik eet al een paar jaar alleen het duurdere biologische vlees. Op zich heb ik er niets op tegen dat dieren geslacht worden om vlees te kunnen eten, maar ik heb wel bezwaar tegen de vraatzuchtige manier waarop we dat tegenwoordig doen. En grote problemen met het feit dat ik daar ongebreideld aan meedeed. Want vleesconsumptie is de grootste en snelst groeiende bron van klimaatverandering, groter dan al het verkeer en vervoer. Een vegetariër in een vervuilende Hummer draagt minder verantwoordelijkheid voor klimaatverandering dan een vleeseter op de fiets. Zie het artikel ‘Vlees is slechter voor het milieu dan autorijden’ dat Gijs Kuneman en Frits van der Schans al in 2007 schreven.

Op de website van Natuur en milieu valt te lezen dat teveel vleesconsumptie leidt tot

  • kap van tropische bossen voor de teelt van veevoer,
  • uitsterven van planten- en diersoorten,
  • uitputting van landbouwgronden,
  • mestoverschotten in Nederland,
  • uitstoot van broeikasgassen,
  • dierenleed.

Een duurzame productie van vlees en minder vlees eten voorkomen deze problemen grotendeels.

Aan die duurzame productie kan ik bijdragen door als ik vlees eet, te kiezen voor duurzaam, bij voorkeur ook nog eens diervriendelijk geproduceerd vlees. Ik let daarbij op het EKO keurmerk en op de drie sterren van de dierenbescherming. Dagblad Trouw besteedde op vrijdag 7 oktober 2011 uitgebreid aandacht aan een advies van de commissie die de provincie Noord-Brabant adviseert over de toekomst van de veehouderij. Het advies luidt: Vanaf 2020 alleen nog duurzaam geproduceerd vlees in de schappen van de supermarkten. Supermarkten, boeren, voederbedrijven en vleesverwerkers ondersteunen het initiatief, ook wel het Verbond van Den Bosch genoemd.

Voorwaar een hoopgevend advies, maar als meer mensen op het idee komen om deeltijdvegetariër te worden, zullen de verkooppunten simpelweg uit economische overwegingen steeds meer duurzaam vlees aanbieden. De vraag bepaalt immers (meestal) nog steeds het aanbod.
Toen ik een week geleden tegen mijn lief zei dat ik deeltijdvegetariër werd, reageerde zij blij verrast en stomverbaasd. Blij verrast omdat zij het al veel langer wenselijk vindt en stomverbaasd omdat ze mij kent als een vraatzuchtige carnivoor. Een dag later kreeg ik van haar het boekje Vegetarisch (makkelijke recepten zonder vlees en vis) van Thea Spierings cadeau.

Een uitstekend hulpmiddel voor de beginnende deeltijdvegetariër

De recepten voor voorgerechten, soepen en hoofdgerechten, zijn eenvoudig te bereiden. Je hebt er geen overdreven kookervaring voor nodig en als je een beetje fantasie hebt kun je zelf makkelijk nieuwe recepten bedenken op basis van de recepten in dit boekje.

De beginnende deeltijdvegetariër zal ook plezier beleven aan De plantaardige keuken van Chantal Alynda en Kook vega met mij mee van Mariel Dijkstra. Ik denk dat ik vandaag de spinazie stamppot met stoofpotje van reuzenbonen en mosterd ga maken (zie de foto hieronder, die ik van Mariels blog heb gejat.)

Tot slot: als iedere Nederlander zou besluiten om (slechts) één dag in de week vegetarisch te leven haalt Nederland met gemak haar milieudoelen. De moeite waard toch? En ook nog eens goed voor de gezondheid en je huishoudboekje.

Read Full Post »